آرشیو ماهانه: دی ۱۳۹۷

۰۸ دی

صدا و مغز

در حالی که گوش‌ها مسئول دریافت صوت از محیط هستند، مغز است که صدا را درک می‌کند و حس ادراکی آن را می سازد. قشر شنوایی مغز در منطقه‌ای به نام لوب تمپورال (Temporal Lobe) قرار داشته و برای پردازش و تفسیر صداها تخصیص یافته است. قشر شنوایی به انسان‌ها اجازه می دهد مانند صداهای محیطی گفتار دیگران را درک و پردازش کنند.

اگر سیگنال‌هایی از عصب شنوایی هرگز به قشر شنوایی نرسید، چه اتفاقی خواهد افتاد؟

وقتی قشر شنوایی شخصی به خاطر آسیب مغزی دچار مشکل می شود، فرد گاهی قادر به درک صداها نخواهد بود. به عنوان مثال، این افراد ممکن است معنی کلمات را درک نکنند، یا ممکن است قادر نباشند دو ساز موسیقی متفاوت را از هم تشخیص دهند.از آنجایی که بسیاری از مناطق مغز نیز در طول ادراک صدا فعال هستند، افرادی که دچار اختلال در قشر شنوایی شده اند اغلب می‌توانند به صدا واکنش نشان دهند. در این موارد، با وجود اینکه مغز صدا را پردازش می‌کند، قادر به ایجاد معنی از این سیگنال‌ها نیست.

 

 

۰۱ دی

آیا تصویر برداری کارکردی از مغز می تواند دروغ گفتن را تشخیص دهد؟

دروغ گفتن بخشی جدایی ناپذیر، از تعامل اجتماعی انسان است و از چندین مولفه شناختی تشکیل شده‌ است. یکی از این مولفه ها، توانایی این است که بتوان درک کرد افراد دیگر می‌توانند حالات ذهنی ای داشته باشند که متفاوت از نظر خود فرد است (به اصطلاح نظریه ذهن) .همچنین دروغ گفتن نیاز به توانایی مهار کردن یک پاسخ صادقانه و ایجاد پاسخ جایگزین قابل‌ قبول دارد. با توجه به این پیچیدگی، احتمالا “ماژول فریب” در مغز به ویژه “ماژول دروغ گویی” وجود ندارد. با این وجود مطالعه ی مغزی که در حال فریب دادن است ممکن است نتایج مورد قبول تری از روش های سنتی دروغ سنجی داشته باشد .  دستگاه دروغ سنجی سنتی بر تعدادی از پاسخ‌های بدنی از جمله عرق کردن، تنفس و ضربان قلب نظارت می‌ کردند که به طور قابل‌توجهی از فرآیند تفکر که این دروغ را ایجاد می‌کرد ، دور بود .از آنجا که این مقیاس‌ها به طور کلی با افزایش انگیختگی مرتبط هستند (به طور مثال اضطراب)، آن‌ها نمی‌توانند منحصرا احساس تقصیر را تشخیص دهند و استفاده از آن‌ها بسیار سوال‌برانگیز است.همچنین، اگر دروغ گو احساس گناه نکند ممکن است هیچ واکنش انگیختگی قدرتمندی وجود نداشته باشد.

برخی از مطالعات، از fMRI برای اندازه‌گیری هم‌بسته‌های عصبی فریب استفاده کرده‌اند. هنگامی که از شرکت کنندگان خواسته می‌شود یک دروغ ناگهانی در پاسخ به یک سوال بگویند (مثلا “چه کسی در تعطیلات خود از شما دیدن کرد؟” آیا این همان کارتی بود که قبلا نشان داده بودید؟ ” )، تعدادی از مناطق مغزی، از جمله قشر کمربندی قدامی فعال می شود.این منطقه از مغز در این موقعیت فعالیت متناسبی نشان می دهد، چرا که در نظارت بر تعارضات و خطاها نقش دارد . گروهی از محققین دریافتند که اگر شرکت کنندگان قبل از مصاحبه یک دروغ را حفظ کرده باشند، دیگر منطقه ی قشر کمربندی قدامی درگیر نخواهد شد ، اما مناطقی که در بازیابی حافظه دخیل بودند درگیر می شوند.

بنابراین، برای نتیجه‌گیری، اگر چه fMRI ممکن است بتواند تا حدی دروغ را تشخیص دهد اما بعید است که یک راه‌حل ساده برای این مساله پیچیده و مهم دنیای واقعی ارایه کند.

۲۹ آذر

مغز انسان از روابط دوستانه لذت می برد

آیا مهم است که با هم دوست باشیم؟ چرا از گذراندن وقت با دوستان لذت می‌بریم؟ تحقیقات علوم اعصاب به ما کمک می‌کند تا به برخی از این پرسش‌ها پاسخ دهیم.​ بخشی از دلیل این که مغز انسان بسیار پیچیده است این است که تعامل ما با دیگران بسیار پیچیده است؛ ما موجوداتی اجتماعی هستیم و هزاران سال است که در گروه‌ها زندگی می‌کنیم. مغز ما توانایی رسیدگی به پیچیدگی دنیای اجتماعی را که گونه‌ی ما (انسان‌ها) ایجاد کرده‌، توسعه داده ‌است. ما تعاملات خود را در سطوح مختلف پیچیدگی سازماندهی می‌کنیم، می‌توانیم به همسایگان خود کمک کنیم، به یک ملت تعلق داریم، و خود را به عنوان بخشی از جهان بزرگ می‌شناسیم. اما چرا انسان‌ها چنین سازمان‌های اجتماعی پیچیده‌ای را توسعه داده‌اند؟ قطعا همکاری با دیگران برای ما به عنوان یک گونه مفید بوده‌است.همکاری با دیگران در فرآنید تکاملی می توانسته بقای انسان را تصمین کند.

تحقیقات نشان می‌دهد که انسان‌هایی که از نظر اجتماعی منزوی هستند نه تنها میزان بالاتری از افسردگی را گزارش می‌دهند، بلکه بیشتر از دیگران بیمار می شوند و زندگی کوتاه تری دارند. بسیاری از عملکردهای مغز به ما اجازه می‌دهند تا تعاملات انسانی سالم داشته باشیم. یکی از این عملکردها همدلی است. همدلی به ما این امکان را می‌دهد که  واکنش احساسی دیگران را درک کنیم و به آن پاسخ دهیم. بخش کلیدی همدلی “نظریه ذهن” است، توانایی درک احساسات، باورها، افکار و نیات دیگران. بدون درک این موضوع، ما از این توانایی در هر زمانی که با خانواده، دوستان، همکلاسی‌ها و معلمان ارتباط برقرار می‌کنیم استفاده می‌کنیم: به منظور داشتن تعاملات اجتماعی سالم، باید بتوانیم درک کنیم که آن‌ها متفاوت از ما فکر می‌کنند و احساس متفاوتی نسبت به ما دارند. در یک پژوهش با تصویر برداری از مغز مشخص شده است شبکه مغز هنگام فکر کردن به ذهن خودمان و ذهن یک دوست مشابه و فعالیت مغز وقتی که سعی می‌کنیم ذهن یک غریبه را درک کنیم، متفاوت است. یعنی مغز ما تفاوتی را در نحوه پاسخ دادن به دوستان در برابر افراد ناشناس ایجاد می‌کند.همچنین تحقیقات نشان می‌دهند که یادگیری در کلاس با معلمان و دوستان از یادگیری به صورت انفرادی موثرتر است. شواهدی دیگر نشان‌ می دهند صرف زمان با دوستان باعث فعالیت بیشتر در سیستم پاداش مغز می گردد . به طور خلاصه، سهم مغز در تعاملات اجتماعی انسان پیچیده است و هنوز کاملا درک نشده است.آنچه اکنون واضح است این است که مغز ما از ایجاد شبکه های دوستی لذت می‌برد و گذراندن وقت با دوستان می‌تواند تاثیرات بسیار مثبتی بر یادگیری، سلامتی وکیفیت زندگی داشته باشد. ​

۲۸ آذر

احساس گرسنگی و سیری، مغز و بدن چگونه این دو حس را ایجاد می کنند ؟

چه در کودکی و چه در بزرگسالی، ما مغزهایی داریم که بسیار خوب می توانند بگویند چه زمانی گرسنه و چه زمانی سیر هستیم. ممکن است توجه کرده باشید،گاهی درست قبل از شام حتی اگر مشغول یک بازی جالب باشید احساس گرسنگی می‌کنید، اما معمولا تمام روز احساس گرسنگی نمی‌کنید.علت این است که ما هورمونی به نام “گرلین” داریم که قبل از صرف غذا و یا زمانی که برای مدتی چیزی نخورده ایم در خون افزایش می‌یابد.

گرلین از معده می‌آید، در خون حرکت می‌کند،به مغز می‌رسد و به مغز دستور می دهد احساس گرسنگی کرده و شروع به خوردن کند. درست مثل بازیکنان تیم فوتبال، تمام قسمت‌های مختلف مغز وظایف متفاوتی برای انجام دادن دارند. آن‌ها با یکدیگر ارتباط برقرار می‌کنند تا به یکدیگر کمک کنند، اما همچنان عملکردهای کاملا جداگانه‌ای دارند. بخشی از مغز که گرلین با آن صحبت می‌کند تا به بدنمان بگویدگرسنه هستیم هیپوتالاموس نامیده می‌شود که مسئول کنترل تغذیه (و برخی کارهای مهم دیگر) است.

هورمون مهم دیگری که میزان گرسنگی را در افراد تعیین می کند هورمون لپتین است که به مغز می‌گوید از خوردن جلوگیری کند. لپتین از چربی بدن ایجاد می شود  و می‌گوید که احساس گرسنگی را متوقف کنیم. لپتین معمولا در تمام مدت حضور دارد و مانند یک چراغ راهنمایی قرمز، ما را از گرسنگی در تمام طول روز متوقف می‌کند. اما اگر ما آنقدر گرسنه شویم که سطح چربی بدنمان کاهش یابد، لپتین بیشتری ایجاد نمی‌شود و ما مجددا احساس گرسنگی می‌کنیم.گرلین و لپتین همراه با هم با هیپوتالاموس صحبت می‌کنند تا مطمئن شوند که ما به اندازه کافی غذا می‌خوریم تا سطوح انرژی خود را بالا نگه داریم و سطح سلامت بدن حفظ شود.

 

۲۴ آذر

مرحله اول پنجمین دوره‌ی مسابقه ملی دانش مغز ۲۰۱۹ برگزار شد

 

مرحله اول پنجمین دوره‌ی مسابقه ملی دانش مغز ۲۰۱۹ (BrainBee2019) روز پنجشنبه ۲۲ آذرماه ۱۳۹۷ با شرکت بیش از ۳۱۰۰ دانش آموز در ۳۸ حوزه در تهران و تمام استان‌های کشور برگزار شد.
این مسابقه همه ساله طی ۲ مرحله در کشور (مسابقه مرحله اول در آذر ماه و مسابقه مرحله دوم در فروردین ماه) برگزار می‌شود و هرساله یک نماینده از کشور به مسابقات جهانی دانش مغز (brainbee) راه پیدا می‌کند.
این مسابقه از طرف کمیته‌ی دانش آموزی انجمن علوم اعصاب ایران و آزمایشگاه ملی نقشه برداری مغز با حمایت ستاد توسعه‌ی علوم شناختیِ معاونت علمی ریاست جمهوری با همراهی مرکز سنجش آموزش و پرورش و دفتر متوسطه وزارت آموزش و پرورش برگزار می‌شود.
هرساله پس از برگزاری مرحله اول مسابقه، نفرات برتر این مرحله به مرحله دوم (مرحله نهایی کشوری) راه می‌یابند و پس از گذراندن دوره‌های آموزشی لازم که توسط انجمن علوم اعصاب در فصل زمستان در دانشگاه‌های علوم پزشکی شهر تهران و بیمارستان‌های آموزشی و آزمایشگاه ملی نقشه برداری از مغز برگزار می‌شود در مرحله دوم مسابقه در ۳ بخش آزمون کتبی، عملی و شفاهی به رقابت می‌پردازند و بر اساس نتایج به دست آمده، به برگزیدگان مدالهای طلا و نقره و برنز اعطا می‌شود. مدال آوران عضو باشگاه دانش آموزی مغز و شناخت شده و در امور آموزشی و پژوهشی مورد حمایت ستاد توسعه علوم و فناوری های شناختی قرار می‌گیرند.
این آموزش‌ها شامل کلاس‌های تئوری و عملی برای مباحث آناتومی و تشریح و بافت‌شناسی سیستم عصبی، عملکرد و فیزیولوژی سیستم عصبی، آشنایی با تشخیص و درمان بیماری های نورولوژی (مغز و اعصاب) و روانپزشکی و روش‌های تصویربرداری و نقشه برداری از مغز می‌باشد.
نمایندگان ایران در مسابقات جهانی هر ساله موفق به کسب رتبه‌های برتر شده‌اند. در سالیان گذشته، مهسا آرمان دانش آموز دبیرستان فرزانگان مشهد، پارسا پات دانش آموز دبیرستان سردار جنگل رشت و شایان باقری به عنوان نمایندگان ایران موفق به کسب رتبه‌های برتر در مسابقات جهانی شده‌اند.
در سال جاری نماینده ایران (نفر اول مرحله ۲ مسابقه) در مسابقات جهانی در کشور کره جنوبی شرکت خواهد کرد.

 

۲۱ آذر

اطلاعیه شماره ۱ دبیرخانه اجرایی مسابقه ملی دانش مغز

📣 اطلاعیه شماره ۱ دبیرخانه اجرایی مسابقه ملی دانش مغز

💠دانش آموزان گرامی مرحله ی اول پنجمین دوره مسابقه بین المللی دانش مغز فردا پنجشنبه ۲۲ آذر ۱۳۹۷ ساعت ۹:۰۰ صبح در حوزه های هر شهر که روی کارت ورود به جلسه ذکر شده است برگزار خواهد شد .

🔴همراه داشتن کارت ورود به جلسه برای حضور در آزمون الزامی است.

🔴 دانش آموزان یک ساعت قبل از شروع آزمون در حوزه ی برگزاری آزمون حاضر باشند.

🔴تعداد سوالات ۶۰ سوال و زمان آزمون ۱۵۰ دقیقه است.

🔴سوالات دارای بارم های متفاوت است. بارم هر سوال در مقابل شماره سوال درج شده است. در صورت پاسخ صحیح به سوال،نمره کامل آن کسب خواهد شد و در صورت پاسخ غلط، یک‌سوم بارم آن سوال از نمره‌ی کل کسر خواهد شد.

📣همچنین دانش آموزان گرامی می توانند لیست حوزه های امتحانی هر شهر، همراه با آدرس حوزه را از این فایل PDF  دریافت کنند.

🌸با آرزوی موفقیت برای دانش آموزان عزیز🌸

 

۱۷ آذر

زمان دریافت کارت ورود به جلسه ی آزمون دانش مغز Brain Bee 2019

🔔🔴 اطلاعیه مهم : دریافت کارت ورود به جلسه ی آزمون دانش مغز Brain Bee 2019

🔵 دانش آموزان گرامی می توانند از روز 📆 یکشنبه ۱۸ آذر ۱۳۹۷ ساعت 🕕 ۱۸:۰۰ وارد سایت www.irbrainbee.ir شده و در بخش “دریافت کارت آزمون” با وارد کردن کد ملی و کد ثبت نام کارت ورود به جلسه ی خود را دریافت کرده و آن را چاپ کنند.

🔴نکات مهم :

🔵 در کارت صادر شده مشخصات اصلی داوطلب : کد ملی، نام و نام خانوادگی، نام پدر و مشخصات حوزه ی آزمون :استان، شهر، نام حوزه ی آزمون همراه با آدرس حوزه، تصویر داوطلب و کد داوطلبی درج شده است .

🔵 در صورتی که داوطلبی تصویر خود را آپلود نکرده و یا تصویر نامناسبی را آپلود کرده است، می تواند از بخش “اصلاح”، تصویر خود را بارگذاری کند و یا آن را تغییر دهد و سپس کارت خود را چاپ کند.